{"id":397,"date":"2022-01-24T16:17:57","date_gmt":"2022-01-24T15:17:57","guid":{"rendered":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/?post_type=chapter&#038;p=397"},"modified":"2022-05-07T15:35:02","modified_gmt":"2022-05-07T13:35:02","slug":"wortbildung","status":"publish","type":"chapter","link":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/chapter\/wortbildung\/","title":{"raw":"Laboratorium","rendered":"Laboratorium"},"content":{"raw":"<h1>27 Substantive mit dem Suffix\u00a0-tas, tatis<\/h1>\r\n<p style=\"text-align: justify\">Du hast bereits die Suffixe<span style=\"color: #0000ff\"><em> -tio<\/em><\/span> und <span style=\"color: #0000ff\"><em>-itudo<\/em><\/span> kennengelernt, die aus einem Verb bzw. einem Adjektiv ein abstraktes feminines Substantiv machen (\u2192 <a href=\"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/chapter\/laboratorium-4\/\">L21<\/a>).\u00a0Versuche, die Bedeutungen der folgenden Substantive von den ihnen zugrundeliegenden Verben bzw. Adjektiven abzuleiten:<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">congrega<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>io<span style=\"color: #333333\">, congrega<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>ionis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span><\/em> (<em>congregare<\/em> versammeln)<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">tempta<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>io<span style=\"color: #333333\">, tempta<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>ionis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em>\u00a0(<em>temptare<\/em> versuchen)<\/p>\r\nGanz \u00e4hnlich funktionieren die folgenden beiden Ableitungen:\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">commun<\/span>io<span style=\"color: #333333\">, commun<\/span>ionis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em> (<em>communis<\/em> gemeinsam)<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">provis<\/span>io<span style=\"color: #333333\">, provis<\/span>ionis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em> (<em>provid<\/em><em>\u0113<\/em><em>re<\/em> vorhersehen)<\/p>\r\nEs gibt auch Substantive, die mit dem Suffix <em><span style=\"color: #0000ff\">-t\u0101s<\/span>,<\/em>\u00a0<span style=\"color: #0000ff\"><em>-t\u0101tis<\/em><\/span>\u00a0gebildet werden. Sie beschreiben einen Zustand und sind meist von einem Adjektiv abgeleitet:\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"color: #0000ff\"><em><span style=\"color: #333333\">novi<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, novi<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f <\/span><\/em><\/span>(<em>novus, a, um\u00a0<\/em>neu)<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">gravi<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, gravi<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span> (gravis, is, e\u00a0<\/em>schwer<em>)<\/em><\/p>\r\nAuch die (indirekte) Ableitung von einem Verb ist m\u00f6glich:\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">potes<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, potes<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span> (posse\u00a0<\/em>k\u00f6nnen)<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">volun<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, volun<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span> (velle\u00a0<\/em>wollen)<\/p>\r\nAuch Ableitungen von anderen Substantiven sind m\u00f6glich:\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"color: #0000ff\"><em><span style=\"color: #333333\">socie<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, socie<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/em><\/span> (<em>socius<\/em> der Gef\u00e4hrte)<\/p>\r\n<p style=\"text-align: justify\">Auf welche Adjektive sind die folgenden Substantive zur\u00fcckzuf\u00fchren? Wie k\u00f6nnte man sie sinnvoll ins Deutsche \u00fcbersetzen?<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">aeterni<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, aeterni<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em><\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">veri<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, veri<span style=\"color: #0000ff\">t\u0101<\/span><\/span>tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em><\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">celeri<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, celeri<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span><\/em><\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">felici<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, felici<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span><\/em><\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">pie<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, pie<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em><\/p>\r\n<p style=\"text-align: justify\">Das lateinische Suffix <em>-t\u0101s<\/em> hat als -t\u00e9 im Franz\u00f6sischen, als -ty im Englischen, als -t\u00e4t im Deutschen und als -t\u00e0 im Italienischen seine Spuren hinterlassen. Auf welche lateinischen Adjektive sind die folgenden Substantive zur\u00fcckzuf\u00fchren und wie heissen sie in den anderen Sprachen?<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\">Deutsch: Antiquit\u00e4t<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\">Englisch: gravity<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\">Franz\u00f6sisch: vari\u00e9t\u00e9<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px\">Italienisch: mobilit\u00e0<\/p>","rendered":"<h1>27 Substantive mit dem Suffix\u00a0-tas, tatis<\/h1>\n<p style=\"text-align: justify\">Du hast bereits die Suffixe<span style=\"color: #0000ff\"><em> -tio<\/em><\/span> und <span style=\"color: #0000ff\"><em>-itudo<\/em><\/span> kennengelernt, die aus einem Verb bzw. einem Adjektiv ein abstraktes feminines Substantiv machen (\u2192 <a href=\"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/chapter\/laboratorium-4\/\">L21<\/a>).\u00a0Versuche, die Bedeutungen der folgenden Substantive von den ihnen zugrundeliegenden Verben bzw. Adjektiven abzuleiten:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">congrega<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>io<span style=\"color: #333333\">, congrega<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>ionis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span><\/em> (<em>congregare<\/em> versammeln)<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">tempta<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>io<span style=\"color: #333333\">, tempta<span style=\"color: #0000ff\">t<\/span><\/span>ionis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em>\u00a0(<em>temptare<\/em> versuchen)<\/p>\n<p>Ganz \u00e4hnlich funktionieren die folgenden beiden Ableitungen:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">commun<\/span>io<span style=\"color: #333333\">, commun<\/span>ionis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em> (<em>communis<\/em> gemeinsam)<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">provis<\/span>io<span style=\"color: #333333\">, provis<\/span>ionis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em> (<em>provid<\/em><em>\u0113<\/em><em>re<\/em> vorhersehen)<\/p>\n<p>Es gibt auch Substantive, die mit dem Suffix <em><span style=\"color: #0000ff\">-t\u0101s<\/span>,<\/em>\u00a0<span style=\"color: #0000ff\"><em>-t\u0101tis<\/em><\/span>\u00a0gebildet werden. Sie beschreiben einen Zustand und sind meist von einem Adjektiv abgeleitet:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"color: #0000ff\"><em><span style=\"color: #333333\">novi<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, novi<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f <\/span><\/em><\/span>(<em>novus, a, um\u00a0<\/em>neu)<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">gravi<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, gravi<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span> (gravis, is, e\u00a0<\/em>schwer<em>)<\/em><\/p>\n<p>Auch die (indirekte) Ableitung von einem Verb ist m\u00f6glich:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">potes<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, potes<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span> (posse\u00a0<\/em>k\u00f6nnen)<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">volun<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, volun<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span> (velle\u00a0<\/em>wollen)<\/p>\n<p>Auch Ableitungen von anderen Substantiven sind m\u00f6glich:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><span style=\"color: #0000ff\"><em><span style=\"color: #333333\">socie<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, socie<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/em><\/span> (<em>socius<\/em> der Gef\u00e4hrte)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Auf welche Adjektive sind die folgenden Substantive zur\u00fcckzuf\u00fchren? Wie k\u00f6nnte man sie sinnvoll ins Deutsche \u00fcbersetzen?<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">aeterni<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, aeterni<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">veri<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, veri<span style=\"color: #0000ff\">t\u0101<\/span><\/span>tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">celeri<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, celeri<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">felici<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, felici<\/span>t\u0101tis<span style=\"color: #333333\"> f<\/span><\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\"><em><span style=\"color: #0000ff\"><span style=\"color: #333333\">pie<\/span>t\u0101s<span style=\"color: #333333\">, pie<\/span>t\u0101tis <span style=\"color: #333333\">f<\/span><\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\">Das lateinische Suffix <em>-t\u0101s<\/em> hat als -t\u00e9 im Franz\u00f6sischen, als -ty im Englischen, als -t\u00e4t im Deutschen und als -t\u00e0 im Italienischen seine Spuren hinterlassen. Auf welche lateinischen Adjektive sind die folgenden Substantive zur\u00fcckzuf\u00fchren und wie heissen sie in den anderen Sprachen?<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Deutsch: Antiquit\u00e4t<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Englisch: gravity<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Franz\u00f6sisch: vari\u00e9t\u00e9<\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px\">Italienisch: mobilit\u00e0<\/p>\n","protected":false},"author":700,"menu_order":6,"template":"","meta":{"pb_show_title":"on","pb_short_title":"","pb_subtitle":"","pb_authors":[],"pb_section_license":""},"chapter-type":[],"contributor":[],"license":[],"class_list":["post-397","chapter","type-chapter","status-publish","hentry"],"part":356,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/397"}],"collection":[{"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters"}],"about":[{"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/wp\/v2\/types\/chapter"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/wp\/v2\/users\/700"}],"version-history":[{"count":23,"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/397\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2677,"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/397\/revisions\/2677"}],"part":[{"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/pressbooks\/v2\/parts\/356"}],"metadata":[{"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapters\/397\/metadata\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=397"}],"wp:term":[{"taxonomy":"chapter-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/pressbooks\/v2\/chapter-type?post=397"},{"taxonomy":"contributor","embeddable":true,"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/wp\/v2\/contributor?post=397"},{"taxonomy":"license","embeddable":true,"href":"https:\/\/dlf.uzh.ch\/openbooks\/amor\/wp-json\/wp\/v2\/license?post=397"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}